Sigorta Tahkim Komisyonu, sigorta şirketlerine idari ceza veren bir kurum değil, 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 30. maddesi çerçevesinde sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıkları bağımsız sigorta hakemleri eliyle çözen özel bir uyuşmazlık çözüm mekanizmasıdır. Kasko, trafik sigortası, değer kaybı, bedensel zarar, yangın, sağlık, hayat ve sorumluluk sigortaları gibi birçok alanda başvuru yapılabilir. Ancak başvurunun kabulü için uyuşmazlığın sigorta ilişkisine dayanması ve gerekli ön şartların yerine getirilmiş olması gerekir.
Hangi uyuşmazlıklar tahkime taşınabilir?
Esas ölçüt ürünün adı değil, talebin sigorta sözleşmesi veya zorunlu sigorta ilişkisinden kaynaklanmasıdır. Trafik kazasında sürücüye karşı haksız fiil tazminatı ile trafik sigortacısına karşı poliçe limiti içinde yöneltilen talep aynı hukuki temele dayanmaz. Komisyon sigortacının poliçe ve sigorta mevzuatı kapsamında sorumlu olup olmadığını inceler.
Üyelik şartı her zaman aranır mı?
İhtiyari sigortalarda kural olarak uyuşmazlık yaşanan kuruluşun tahkim sistemine üye olması ve rizikonun ilgili üyelik tarihinden sonra gerçekleşmesi gerekir. Zorunlu sigortalarda ise önemli bir istisna vardır. Komisyonun güncel açıklamasına göre kuruluşun tahkim sistemine üye olup olmadığına bakılmaksızın 18 Nisan 2013 tarihinden sonra ortaya çıkan zorunlu sigorta uyuşmazlıkları Komisyona taşınabilir.
Sigorta şirketine ön başvuru neden zorunludur?
Komisyona doğrudan ilk talep yapılamaz. Önce sigorta kuruluşuna talep ve temel belgeler sunulmalıdır. Şirketin nihai cevabı talebi tamamen karşılamazsa veya genel olarak başvurudan itibaren on beş iş günü içinde yazılı cevap verilmezse tahkim yolu açılır. Trafik sigortası bakımından Komisyonun açıklamalarında ayrıca on beş günlük süre belirtilmektedir. Ön başvuruda istenen kalemlerin açık yazılması, tahkimde talebin kapsamını ve faiz tartışmasını doğrudan etkiler.
Dosyanın omurgasını hangi belgeler oluşturur?
- Sigorta şirketine yapılan ön başvuru ve teslim ispatı
- Sigortacının ret veya eksik ödeme yazısı
- Poliçe, zeyilname, genel ve özel şartlar
- Kaza veya hasar belgeleri ve eksper raporu
- Fatura, sağlık raporu, aktüeryal veya teknik hesap belgeleri
- Talep edilen miktarı kalem kalem açıklayan hesap
Aynı uyuşmazlık başka yere taşındıysa ne olur?
Komisyonun yayımladığı kurallara göre aynı uyuşmazlık mahkemeye, başka bir tahkime veya Tüketici Hakem Heyetine taşınmışsa Komisyon başvurusu kabul edilmez. Burada aynı uyuşmazlık kavramı taraf, talep sonucu ve hukuki uyuşmazlık alanı birlikte değerlendirilerek belirlenmelidir. Birden çok yola eş zamanlı başvuru yapmak çoğu zaman hız değil usul sorunu yaratır.
Başvuru sonrasında süreç nasıl ilerler?
Dosya önce raportör incelemesine gider. Şartları taşıyan ve bu aşamada çözülemeyen dosya hakeme veya gerekli durumda hakem heyetine gönderilir. Hakem kural olarak dört ay içinde karar verir. Teknik konularda bilirkişi incelemesi yapılabilir ve ek belge istenebilir. Tahkim otomatik ödeme sistemi değil, yargısal nitelikte bir uyuşmazlık çözüm sürecidir.
2026 itiraz ve temyiz sınırları
Sigorta Tahkim Komisyonunun 2026 için duyurduğu sınırlara göre 22 Ocak 2026 itibarıyla 35.000 TL ve üzerindeki hakem kararlarına karşı bir defaya mahsus itiraz yolu açıktır. 383.000 TLyi aşan uyuşmazlıklarda itiraz hakem heyeti kararlarına karşı temyiz mümkündür. 122.000 TL ve üzerindeki uyuşmazlıklar en az üç kişilik hakem heyetiyle çözülür. 19 Mart 2026 değişikliğiyle itiraz veya temyiz sınırı bakımından karar tarihi yerine başvuru tarihindeki parasal sınır esas alınmaktadır.
Tahkim her dosyada mahkemeden daha avantajlı mıdır?
Hayır. Uyuşmazlığın merkezinde poliçe kapsamı, sigortacının ödeme yükümlülüğü ve teknik hasar hesabı varsa tahkim hızlı ve uzmanlaşmış bir seçenek olabilir. Birden çok davalı, sigorta dışı geniş sorumluluk iddiaları veya kapsamlı delil toplama ihtiyacı varsa mahkeme yolu daha uygun olabilir.
Sigorta tahkiminde en kritik aşama hakem önüne gelmeden önceki dosya tasarımıdır. İlk talep, miktar hesabı, deliller ve seçilen uyuşmazlık yolu birbiriyle uyumlu değilse haklı bir maddi talep usul tartışmaları arasında zayıflayabilir.
Sık Sorulan Sorular
Sigorta şirketi cevap vermezse başvuru yapılabilir mi?
Gerekli ön başvuru yapıldıktan ve ilgili bekleme süresi dolduktan sonra başvurunun yapıldığını ispatlayan belgelerle tahkime gidilebilir.
Zorunlu trafik sigortasında şirketin tahkime üye olması gerekir mi?
18 Nisan 2013 sonrasındaki zorunlu sigorta uyuşmazlıklarında üyelik şartı aranmaz.
Hakem kararı her zaman kesin midir?
Hayır. İtiraz ve temyiz imkanı uyuşmazlık miktarına ve başvuru tarihinde geçerli parasal sınırlara göre değişir.