Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu, elektrik, doğal gaz, petrol ve LPG piyasalarında lisans, tarife, piyasa kuralları, denetim ve yaptırım alanlarında idari işlem tesis eder. EPDK kararı ticari sözleşmeden farklı olarak kamu gücüne dayanan idari işlem niteliği taşıyabilir ve başvuru yolu buna göre belirlenir.
Lisans işlemleri
Önlisans ve lisans verilmesi, tadili, sona ermesi, belirli pay veya kontrol değişiklikleri ve lisans yükümlülüklerinin izlenmesi Kurumun temel faaliyet alanlarındandır. Şirketler hukuku bakımından yapılabilen bir işlem enerji mevzuatında ayrıca izin veya bildirim gerektirebilir.
Tarife ve piyasa kararları
Dağıtım, iletim, bağlantı ve diğer düzenlenmiş faaliyetlerde tarifeler veya fiyatlama esasları Kurul kararları ve ilgili mevzuatla belirlenebilir. Piyasa katılımcısının özel sözleşmesi emredici düzenleyici kuralları bertaraf edemez.
Denetim nasıl başlar?
Kurum bildirimler, piyasa verileri, şikâyet veya denetim programı üzerinden inceleme başlatabilir. Şirketten bilgi ve belge istenebilir. Yanıtın süresinde, tam ve tutarlı verilmesi gerekir. Gerçeğe aykırı veya eksik bildirim ayrı yaptırım riski yaratabilir.
Savunma hakkı
Yaptırım sürecinde isnadın ve dayanak kayıtların anlaşılması, şirketin teknik ve hukuki açıklamasını sunabilmesi önemlidir. Savunma yalnız kanun maddesi aktarmamalı, olay kronolojisi, ölçüm, piyasa kaydı, sözleşme ve teknik raporlarla desteklenmelidir.
İdari para cezaları
Enerji kanunlarında ihlal türlerine göre idari para cezaları ve düzeltme mekanizmaları düzenlenmiştir. Ceza hesabında işlem tarihindeki kanun, ihlal tipi, tekrar durumu ve uygulanabilecek özel hükümler kontrol edilmelidir. Her ihlal aynı yaptırım rejimine tabi değildir.
Lisansla ilgili ağır sonuçlar
Yükümlülük ihlalinin niteliğine göre ihtar, faaliyetin sınırlanması, teminatın etkilenmesi, lisansın tadili veya kanuni şartlarda iptal gibi sonuçlar gündeme gelebilir. Bu nedenle yaptırım dosyası yalnız ceza tutarı üzerinden değerlendirilmemelidir.
İdari başvuru ve dava
EPDK kararına karşı hangi idari başvurunun mümkün olduğu, dava süresi ve görevli mahkeme kararın türüne göre belirlenmelidir. İptal davasıyla birlikte yürütmenin durdurulması talebi gerekiyorsa uygulanmanın doğuracağı zarar ve işlemin hukuka aykırılığı somutlaştırılmalıdır.
Sonuç
EPDK uyumunun temeli lisans koşullarını yalnız başvuru sırasında değil faaliyet boyunca izlemektir. Bildirim takvimi, ortaklık değişiklikleri, teknik veriler ve denetim kayıtları düzenli tutulursa yaptırım riskine karşı savunma çok daha güçlü olur.